Á Châu, afghanistan, Hoa Kỳ, Khủng bố, Taliban

Người dân Afghanistan mệt mỏi vì chiến tranh, nay chia rẽ vì sự cai trị của Taliban và Hoa Kỳ rời đi

0 Comments

Nhiều người Afghanistan lo ngại khả năng sụp đổ kinh tế khi Taliban tổ chức lễ rút quân cuối cùng của Mỹ.

Lực lượng Taliban đã chiếm sân bay quốc tế Hamid Karzai ở Kabul sau khi Mỹ rút quân vào đầu giờ ngày 31 tháng 8 [EPA]
Lực lượng Taliban đã chiếm sân bay quốc tế Hamid Karzai ở Kabul sau khi Mỹ rút quân vào đầu giờ ngày 31 tháng 8 [EPA]

Bởi  Ali M Latifi  và  Abdul Matin Amiri (Al Jazeera) 31 tháng 8 năm 2021

Kabul, Afghanistan – Vào những giờ đầu của ngày thứ Ba, tiếng súng ngập bầu trời trên các thành phố khắp Afghanistan khi Taliban ăn mừng cuộc rút lui cuối cùng của nước ngoài sau 20 năm do Hoa Kỳ lãnh đạo chiếm đóng đất nước.

Chỉ sau nửa đêm theo giờ địa phương, Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Hoa Kỳ, Tướng Kenneth McKenzie, tuyên bố, “Mọi quân nhân Hoa Kỳ hiện đã rời khỏi Afghanistan.”

Với 10 từ ngữ đó, McKenzie đã chính thức kết thúc cuộc hiện diện tại nước ngoài lâu nhất từ ​​trước đến nay của Washington. Khi chiếc máy bay quân sự cuối cùng của Mỹ rời Sân bay Quốc tế Hamid Karzai của Kabul, Taliban đã chiến thắng.

Phát ngôn viên của Taliban, Zabihullah Mujahid, viết trên Twitter: “Người chiếm đóng cuối cùng của Mỹ đã rút lui… lúc 12 giờ và đất nước chúng tôi đã giành được độc lập hoàn toàn, hãy ca ngợi và biết ơn Chúa”.

Các thành viên của nhóm (Taliban) đã dành phần còn lại buổi sáng sớm ngày thứ Ba trong trạng thái vui sướng xuất thần, bắn hết vòng đạn này đến vòng khác lên bầu trời tối đen như mực. Họ đã đánh bại các thế lực ngoại bang đã săn lùng họ trong 19 năm.

Tuy nhiên, khi bình minh lên, người dân Afghanistan đã thấy rõ bình minh đã mang tới một tương lai không chắc chắn. Sau hai thập kỷ bị nước ngoài chiếm đóng, Afghanistan hiện được lãnh đạo bởi Taliban, sẽ phải đối mặt với mối đe dọa an ninh của Nhà nước Hồi giáo vũ trang ở Khorasan, ISKP (ISIS-K), và tiềm ẩn mất khả năng thanh toán kinh tế, một dấu hiệu về sự lệ thuộc vào sự hỗ trợ của nước ngoài.

Mặc dù mọi người mà Al Jazeera đã nói chuyện ở Kabul và Kandahar đều vui mừng khi chiến tranh kết thúc, nhưng nhiều người lo sợ trước mắt về nền kinh tế là vấn đề cấp bách nhất.

Trong khi Taliban đang trong tâm trạng ăn mừng, nhiều người Kabulis đã dành ngày thứ Ba giống như họ đã trải qua tuần trước, chờ hàng giờ bên ngoài ngân hàng, tuyệt vọng để rút tiền mặt từ các máy rút tiền tự động, nhiều máy vẫn bị ngưng không hoạt động.

Omid, 26 tuổi, cho biết ngoài sự vắng mặt của các lực lượng nước ngoài, người Afghanistan lo ngại về thực phẩm trong những ngày tới. Anh chỉ tay vào một hàng dài hàng trăm mét ngoài chi nhánh Ngân hàng Azizi gần Phủ Tổng thống như một minh chứng cho nỗi sợ hãi rất thực tế đó.

“Tất cả mọi người ra đây để mua bột mì và nuôi sống gia đình, nhưng cứ 100 người nhận được thì 2.000 người khác sẽ ra về tay trắng”.

Cũng như nhiều người khác trong hàng, Ông cho biết rằng việc thiếu tiền mặt trong các tổ chức tài chính của Afghanistan là kết quả của các quyết định quốc tế. Ngân hàng Thế giới, Quỹ Tiền tệ Quốc tế, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ và Western Union đều đột ngột cắt đứt quan hệ với Afghanistan sau khi Taliban giành quyền kiểm soát thủ đô vào giữa tháng 8. Theo Ngân hàng Thế giới, viện trợ nước ngoài chiếm khoảng 40% GDP của Afghanistan.

Mối quan tâm của Omid được ghi lại bởi những người Afghanistan trên khắp đất nước, những người nói rằng nỗi sợ hãi lớn nhất của họ vào lúc này là nghèo đói. Người nói chuyện với Al Jazeera cho biết điều cấp thiết là các quốc gia nước ngoài và các tổ chức quốc tế bắt đầu can dự với Taliban.

Omid, hiện đang học năm cuối trường y, chỉ mới 5 tuổi khi Hoa Kỳ bắt đầu tấn công. Anh ta nói rằng anh ta không thể tưởng tượng được những người nước ngoài sẽ rời khỏi Afghanistan. Nhưng bây giờ Taliban đã tiếp quản, anh ta sẽ tìm cách, bất cứ cách nào, để rời khỏi Afghanistan.

“Tôi sẽ rời. Tôi không có lựa chọn nào khác, ”anh nói. Nhưng với sân bay Kabul đang lộn xộn và hầu hết các đại sứ quán đã di tản, việc thoát ra sẽ không dễ dàng.

Trước đó, vào buổi sáng, hàng chục người đàn ông và phụ nữ xếp hàng trên con phố dẫn đến các đại sứ quán của Thổ Nhĩ Kỳ và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, nơi mà lính Taliban đứng gác, cố gắng thông báo với người dân rằng một số đại sứ quán vẫn mở cửa nhưng rất nghiêm ngặt.

Bất chấp những khó khăn, Omid vẫn quyết tâm cố gắng thoát khỏi Afghanistan bằng mọi cách.

“Họ đưa cho chúng tôi những chiếc bút và dạy chúng tôi về tự do, sau đó họ lấy đi tất cả rất nhanh chóng,” ông nói khi đề cập đến thỏa thuận tháng 2 năm 2020 giữa Mỹ và Taliban mở đường cho việc Mỹ rút quân.

Mansour, một người đổi tiền làm việc ở một góc phố gần ba ngân hàng và các dãy cửa hàng quần áo và điện tử, cho biết anh ta ủng hộ Tiểu vương quốc Hồi giáo tên của chính quyền chưa thành lập của Taliban, nhưng không có nhiều niềm tin rằng mọi thứ sẽ sớm cải thiện.

“Afghanistan là quốc gia duy nhất trên thế giới mà mọi thứ đi ngược lại”, chàng trai 20 tuổi nói với Al Jazeera.

Anh nói: “Họ đến với tất cả những lời hứa này, nhưng họ sẽ rời khỏi Afghanistan như khi họ đến, dưới sự kiểm soát của Taliban. “Khác với những tòa nhà mới và những tòa nhà cao tầng này, đó là thành phố giống như khi những kẻ ngoại đạo đến.”

https://imasdk.googleapis.com/js/core/bridge3.478.1_en.html#goog_1892696848Phát video

Mặc dù người Afghanistan thường phàn nàn về tình trạng lừa đảo, tham nhũng và chủ nghĩa độc tài đã gây khó khăn cho các chính phủ Hamid Karzai và Ashraf Ghani, nhưng một số người trẻ lo sợ rằng cách sống mà họ từng biết giờ đây có thể không còn nữa.

Massoud, 33 tuổi, điều hành một cửa hàng giày ở một trong những khu thương mại chính của Kabul. Sáng thứ Ba, khi một thanh niên khác đang ca ngợi Các Tiểu vương quốc Hồi giáo và nói rằng người dân Afghanistan bây giờ phải đón nhận họ, Massoud đã lắc đầu.

Đội một chiếc mũ bóng chày màu xanh, áo phông xám và quần jean xanh, Massoud rõ ràng nổi bật so với hầu hết những người đàn ông khác trên đường phố Kabul. Kể từ khi nhóm Taliban tiếp quản vào ngày 15 tháng 8, hầu hết nam giới đã xuất hiện trước công chúng với trang phục truyền thống piran Tomban bên ngoài quần jean, áo phông và bộ đồ thể thao.

“Các chính phủ trước đây đầy rẫy những tên tham nhũng, nhưng bây giờ, chúng tôi không có quyền tự do,” anh nói từ cửa hàng trống của mình. Mặc dù chủ yếu bán giày và dép, Massoud cho biết anh đã bị Taliban đe dọa vì cách anh ăn mặc và những gì họ cho rằng cửa hàng của anh đại diện, về mặt văn hóa.

“Họ nói với tôi rằng tôi sẽ không thể tiếp tục như thế này lâu được,” anh nói.

Habib Faizi, một kỹ sư xây dựng ở Kandahar, cũng bày tỏ nỗi sợ hãi tương tự, “Hôm nay là ngày mà cuộc sống ở Afghanistan kết thúc,” anh nói. Faizi lo rằng Taliban sẽ không thể lãnh đạo một chính phủ. Quan trọng nhất, ông lo sợ về một “cuộc khủng hoảng kinh tế” sắp xảy ra. Ông nói cuộc khủng hoảng như vậy sẽ chỉ làm gia tăng tội phạm và mất an ninh, hai điều mà Taliban luôn tuyên bố làm giảm bớt ở các khu vực do họ kiểm soát.

Faizi đã đổ lỗi cho Tổng thống Mỹ Joe Biden về tình hình ở nước này.

“Tôi thực sự tức giận với chính phủ Mỹ và Biden. Ông ấy không bao giờ nên đầu hàng số phận của hàng triệu người Afghanistan, và nền dân chủ mà họ tạo ra, cho Taliban, ”ông nói.

https://imasdk.googleapis.com/js/core/bridge3.478.1_en.html#goog_1892696850Phát video

Truy nhiên, trong bối cảnh bất ổn hiện nay, cũng có một số người ủng hộ Taliban ở Kabul và các thành phố khác.

Karimullah Safi, 35 tuổi, cho biết người dân Afghanistan không chỉ vui mừng mà còn tự hào rằng họ đã có thể hạ bệ siêu cường duy nhất còn sót lại trên thế giới sau 20 năm chiến tranh khốc liệt. Safi cho biết anh hiểu nỗi sợ hãi của những người bạn đồng trang lứa, nhưng họ nên ra đường và tự mình chứng kiến ​​tình hình.

“Tất nhiên, mọi người đang sợ hãi, vì một chính phủ sụp đổ chỉ trong vòng một đêm và nhóm đối lập chiến đấu chống họ trong 20 năm nay lại nắm quyền hành,” ông nói. Safi cho biết việc các phương tiện truyền thông nói về họa Taliban trong suốt hai thập kỷ qua chỉ làm trầm trọng thêm nỗi sợ hãi của người dân.

“Mọi người cần phải ra ngoài và nhìn thấy những người này (Taliban) tận mắt, như chúng tôi đã làm.”

Safi cho biết những lo lắng của người dân chỉ được xoa dịu nếu họ nỗ lực để trở lại cuộc sống bình thường, làm điều gì đó để tham gia với Taliban.

“Hãy nhìn xem, họ đã chiến đấu trong 20 năm, nhưng từ khi họ tiếp quản, chiến tranh đã dừng lại, bạo lực đã kết thúc. Mọi thứ đang dần trở lại bình thường, ”anh nói.

Khan Mohammad, một dược sĩ ở thành phố Kandahar, nói rằng ngày 31 tháng 8 sẽ là một ngày tốt đẹp không chỉ đối với người dân Afghanistan mà còn cho những người theo đạo Hồi trên toàn thế giới.

“Mỹ và những người ủng hộ họ đã phá hủy hệ tư tưởng của người dân chúng tôi,” Mohammad nói. Giống như những người Afghanistan khác mà Al Jazeera đã nói chuyện ở Kabul và Kandahar, Mohammad đặc biệt chỉ trích sự thiếu minh bạch của các chính phủ do Karzai và Ghani lãnh đạo.

Ông nói: “Họ đã biến chúng tôi thành một trong những quốc gia tham nhũng nhất trên thế giới.”

Ông bày tỏ sự tức giận đặc biệt vì liên quân nước ngoài và chính phủ Kabul với các cuộc đột kích ban đêm vào nhà dân và các cuộc không kích, cả hai đều gây thương vong cho dân thường.

Abdul Matin Amiri báo cáo từ Kandahar.

NGUỒN : AL JAZEERA

HD Press theo Al Jazeera

Written By

thoisu 02

Reply your comment

Your email address will not be published. Required fields are marked*